ปัจจุบันมีเครื่องครัวสเตนเลสคุณภาพต่ำนำเข้าจากต่างประเทศ ขายผ่านออนไลน์และปนเปื้อนโลหะหนักสินค้าดังกล่าวอาจจะไม่ปลอดภัยกับผู้บริโภค ดังนั้นรัฐบาล โดยรมว.อุตสาหกรรม สั่งการให้สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) เร่งดำเนินการให้เป็นสินค้าจากมาตรฐานทั่วไป เป็นมาตรฐาบังคับ เนื่องจากภาชนะสัมผัสกับอาหารและเครื่องดื่มโดยตรง และหากเป็นสินค้าไม่ได้มาตรฐานอาจมีสารปนเปื้อนส่งผลกระทบต่อสุขภาพของผู้บริโภคในระยะยาวได้
ปัจจุบันภาชนะสแตนเลส ยังไม่ต้องขอจด มอก.3206-2567 และ อยู่ระหว่างเปิดรับฟังความคิดเห็นรอบล่าสุดระหว่าง 30 กันยายน – 29 ตุลาคม 2569 เมื่อกฎกระทรวงประกาศและมีผล ผู้ทำและผู้นำเข้าต้องมีใบอนุญาตก่อนและร้านค้าขายได้เฉพาะสินค้าที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น
# ความหมายภาชนะสแตนเลส
ภาชนะและเครื่องใช้เหล็กกล้าไร้สนิมสำหรับอาหาร เฉพาะด้านความปลอดภัย มอก. 3206-2567 คือ ภาชนะและเครื่องใช้เหล็กกล้าไร้สนิมที่ใช้สัมผัสกับอาหาร และ/หรือ เครื่องดื่มโดยตรง ผลิตจากสแตนเลส
# ประเภทของสินค้าภาชนะสแตนเลส
- ภาชนะสแตนเลส เช่น หม้อ กระทะ จาน ชาม ช้อน ถาดใส่อาหาร แก้วน้ำ ใช้สัมผัสกับอาหาร และ/หรือ เครื่องดื่มโดยตรง
- ไม่ครอบคลุมภาชนะหุงต้มอาหารที่ทำด้วยเหล็กกล้าไร้สนิมที่มีรอยประสาน
- ไม่รวมถึงภาชนะและเครื่องใช้เพื่อการจัดเก็บหรือเพื่อการขนส่ง
- ไม่รวมถึงภาชนะและเครื่องใช้อุปกรณ์ที่ใช้ในกระบวนการผลิตในระดับอุตสาหกรรมหรือในโรงฆ่าสัตว์
- ภาชนะหุงต้มอาหารที่ทำด้วยเหล็กกล้าไร้สนิมที่มีรอยประสาน อยู่ในขอบข่ายของมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมเครื่องใช้เหล็กกล้าไร้สนิม : ภาชนะหุงต้มที่มีรอยประสาน ตามมาตรฐานเลขที่ มอก. 2440
# มาตราฐานโรงงานผลิต
- โรงงานที่ทำผลิตภัณฑ์สำหรับมาตรฐานผลิตภัตภัณฑ์อุตสาหกรรม (มอก.) หมายถึง โรงงงานที่อย่างน้อยต้องมีกระบวนการทำเป็นผลิตภัณฑ์ภาชนะและเครื่องใช้เหล็กกล้าไร้สนิมสำหรับอาหาร
- อย่างน้อยต้องมีเครื่องตรวจ เครื่องวัด และเครื่องทดสอบเพื่อใช้เป็นประจำตามที่กำหนดในรายการ ต่อไปนี้
- การตรวจประเมินระบบการควบคุมคุณภาพของโรงงาน
- ระบบควบคุมคุณภาพของโรงงานที่ทำผลิตภัณฑ์
- รายงานผลการประเมินระบบควบคุมคุณภาพของโรงงานที่ทำผลิตภัณฑ์ ซึ่งดำเนินการโดยสำนักงานหรือผู้ตรวจสอบการทำผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม
# การจำแนกผลิตภัณฑ์ เป็นดังนี้
| ประเภท | ชนิด |
| ใช้บรรจุได้ | หม้อ กระทะ ถาดหลุมใส่อาหาร ปิ่นโต ตามระบุ |
| ใช้บรรจุไม่ได้ | ตะหลิว ช้อน ส้อม ตามระบุ |
# การเก็บตัวอย่างเพื่อทดสอบตามข้อกำหนดของมาตรฐาน
- ให้เก็บตัวอย่าง 1 ชุดตัวอย่างต่อประเภท ต่อชนิดของภาชนะและเครื่องใช้
- ตัวอย่าง 1 ชุดตัวอย่าง ประกอบด้วย ผลิตภัณฑ์ภาชนะและเครื่องใช้เหล็กกล้าไร้สนิมจำนวน 6 หน่วย หรือเพียงพอต่อการทดสอบ โดยเก็บตัวอย่างภาชนะและเครื่องใช้เหล็กกลัวไร้สนิมที่มีพื้นที่สัมผัสอาหารมากที่สุดของแต่ละชนิดของภาชนะและเครื่องไข้เป็นตัวแทน
# มาตรฐานภาชนะสแตนเลส ภายใต้ มอก.3206-2567 ใหม่หากใช้บังคับแล้ว
- วัสดุต้องเป็นสแตนเลสตาม มอก. 1378 มีใบรับรองจากโรงรีดผลิตเหล็ก
- ต้องไม่มีส่วนแหลมคม ไม่มีตำหนิอย่าง บุบ ร้าว แตก ตรวจด้วยการตรวจพินิจ
- ไม่มีการแพร่ของโลหะหนัก 7 ชนิด (หน่วย mg/kg อาหาร) ดังนี้
| โลหะหนักขีดจำกัด
(mg/kg food) |
ไม่เกิน |
| โครเมียม (Cr) | 0.250 |
| นิกเกิล (Ni) | 0.14 |
| แมงกานีส (Mn) | 1.8 |
| ตะกั่ว (Pb) | 0.010 |
| แคดเมียม (Cd) | 0.005 |
| สารหนู (As) | 0.002 |
| โมลิบดินัม (Mo) | 0.12 |
# การออกใบอนุญาต
- การออกใบอนุญาตให้ระบุ ประเภท และชนิดของภาชนะและเครื่องใช้
- ตัวอย่างการออกใบอนุญาต
- – ประเภท ใช้บรรจุได้ ชนิดของภาชนะและเครื่องใช้ หม้อ
- – ประมาท ใช้บรรถได้ ชนิดของกาชนะและและเครื่องใช้ ตะหลิว ซ้อน และส้อม
# การแสดงเครื่องหมายมาตรฐาน : ตำแหน่งและขนาด ดังนี้
- ให้แสดงเครื่องหมายมาตรฐานไว้ที่ผลิตภัณฑ์ และสิ่งบรรจุหีบห่อด้วยก็ได้
- ตำแหน่งของเครื่องหมายมาตรฐานอยู่ที่ด้านหน้าของผลิตภัณฑ์กรณีที่ลักษณะหรือสภาพของผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมเป็นเหตุให้ไม่อาจแสดงเครื่องหมายมาตรฐานไว้ที่ผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนั้นได้ให้แสดงไว้บนสิ่งบรรจุ
ขนาดเครื่องหมายมาตรฐานต้องแสดงให้เหมาะสมสัมพันธ์กับขนาดของผลิตภัณฑ์ และไม่ควรน้อยกว่า
10 มิลลิเมตร - ให้แสดงข้อมูลเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์รูปแบบอิเล็กทรอนิกส์(คิวอาโค้ค) ให้บริเวนเดียวกับเครื่องหมายมาตรฐาน และมีขนาดไม่ควรน้อยกว่า 10 มิลลิเมตร
- กณีไม่สามารถแสดงข้อมูลรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ (คิวอาร์โค้ด) ที่ผลิตภัณฑ์ได้ ให้แสดงพร้อมเครื่องหมายมาตรฐาน โดยยังคงต้องแสดงเครื่องหมายมาตรฐานไว้ที่ผลิตภัณฑ์ หรือสิ่งบรรจุ
- แสดงชื่อภาชนะหรือเครื่องใช้ วัสดุที่ใช้ผลิต วัน เดือน ปี ที่ผลิต รหัสรุ่น ชื่อผู้ผลิต หรือชื่อผู้นำเข้า ถ้าใช้ภาษาต่างประเทศด้วย ต้องมีความหมายตรงกับภาษาไทย
# การตรวจติดตามภายหลังการอนุญาต
สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมจะดำเนินการตรวจติดตามภายหลังการอนุญาตตามที่กำหนดในหลักเกณฑ์และวิธีการในการตรวจสอบเพื่อการอนุญาต
# สิ่งที่ผู้ประกอบการเตรียมตัวและเอกสารสำคัญ
- ติดตามข่าวสารจากมาตรฐานทั่วไปเป็นมาตรฐานบังคับ
- รายละเอียดของการจำแนกผลิตภัณฑ์
- เอกสารแสดงแหล่งที่มาของวัตถุดิบ COA
- ใบอนุญาตโรงงานผลิต
- เอกสาร ISO โรงงานผลิต
- ผลทดสอบสินค้า/ส่วนประกอบอื่น จากต่างประเทศ (หากมี)
- หนังสือรับรองบริษัทผู้นำเข้าในประเทศไทย
- ภพ. 20 บริษัทผู้นำเข้าในประเทศไทย
- สำเนาบัตร ประชาชน กรรมการบริษัทผู้นำเข้าในประเทศไทย
# กฎหมาย มอก.3206-2567
# สรุป
ภาชนะสแตนเลสเป็นสินค้าที่อันตรายหากมีสารปนเปื้อน เนื่องจากสัมผัสอาหารโดยตรง จึงมีการกำหนดมาตรฐานที่เกี่ยวข้องใหม่ ภายใต้ มอก.3206-2567 หากใช้บังคับแล้วผู้ประกอบการต้องได้รับใบอนุญาตแล้วเท่านั้นถึงจะสามารถผลิต นำเข้า และ จำหน่ายได้ ปัจจุบันอยู่ระหว่างเปิดรับฟังความคิดเห็น และ รอผลการใช้บังคับต่อไป
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่
